Voorjaarspakket van het Europees Semester voor 2026 schetst een plan om de economische veerkracht en sociale cohesie te versterken in België en de hele EU

Het landenrapport 2026 voor België analyseert de economische en sociale ontwikkelingen en evalueert in hoeverre België de landenspecifieke aanbevelingen heeft uitgevoerd die in 2025 door de Raad zijn goedgekeurd.

Op basis van die analyse en de belangrijkste uitdagingen geïdentificeerd in de landenrapporten, bieden de voorgestelde landenspecifieke aanbevelingen voor 2026 advies op maat voor elke lidstaat.

De 2026-cyclus van het Europees Semester vormt een solide basis om toekomstige beleids- en investeringsbehoeften te identificeren. Het Voorjaarspakket roept de lidstaten op om beleidsmaatregelen te nemen om de competitiviteit van de EU te versterken. Daarom wordt België aangeraden om:

• Uitgaven in defensie en paraatheid te versterken, met oog voor efficiëntie en een geleidelijke aanpassing van de begroting om structureel hogere defensie-uitgaven mogelijk te maken;

• Ervoor te zorgen dat maatregelen om de impact van stijgende energieprijzen te beperken tijdelijk zijn, gericht op de bescherming van kwetsbare huishoudens of de ondersteuning van energie-intensieve bedrijven, prikkels voor energiebesparing behouden en begrotingskosten in lijn houden met de aanbevolen uitgaventrajecten;

• De efficiëntie van de overheidsuitgaven te verbeteren, overheidsstructuren te stroomlijnen en de interfederale coördinatie te versterken;

• Het systeem voor langdurige zorg kosteneffectiever te maken;

• Regelgeving te vereenvoudigen en de administratieve lasten te verminderen, onder meer door belemmerende regelgeving in de dienstensector weg te nemen, om zo het ondernemingsklimaat en de bedrijfsdynamiek te verbeteren;

• Innovatie te stimuleren door publieke steun voor Onderzoek & Ontwikkeling te richten op bedrijven met het hoogste groeipotentieel en de toegang tot financiering voor scale-ups te vergemakkelijken;

• De afhankelijkheid van fossiele brandstoffen te verminderen, ook voor gebouwen en industrie;

• De modernisering van netwerkinfrastructuur en de uitrol van hernieuwbare energie te versnellen door vergunningprocedures verder te stroomlijnen en flexibiliteit en opslag aan de vraagzijde te stimuleren;

• Subsidies voor fossiele brandstoffen af te bouwen in de transport- en verwarmingssector, onder meer door accijnzen te verschuiven van elektriciteit naar fossiele brandstoffen;

• Maatregelen te nemen ter ondersteuning van duurzaam transport en verkeersopstoppingen aan te pakken;

• De waterkwaliteit te verbeteren en overmatige stikstofdepositie te verminderen;

• Arbeidstekorten en de mismatch qua vaardigheden aan te pakken en de effectiviteit en gerichtheid van actief arbeidsmarktbeleid te versterken;

• De prestaties en gelijkheid van het onderwijs- en opleidingssysteem te verbeteren en de relevantie voor de arbeidsmarkt te vergroten;

• Hervormingen door te voeren om het lerarenberoep te versterken, onder meer door flexibelere en aantrekkelijkere carrièrepaden en opleidingen.

Begrotingscontrole onder het Stabiliteits- en Groeipact

In de lente van 2026 heeft de Commissie beoordeeld in hoeverre de lidstaten voldoen aan het EU-begrotingskader. Deze beoordeling dekt zowel 2025 als 2026 en richt zich op de groei van de netto-uitgaven, rekening houdend met de flexibiliteit geboden door de nationale ontsnappingsclausule voor defensie, indien van toepassing. De Commissie ging ook na in welke mate de belangrijkste hervormingen en investeringen die een verlenging van de periode voor begrotingsaanpassing ondersteunen, daadwerkelijk zijn uitgevoerd, indien van toepassing.

In de toekomst kunnen lidstaten die Europa’s energieveiligheid versterken en het gebruik van fossiele brandstoffen versneld afbouwen, beperkte begrotingsflexibiliteit aanvragen in het kader van de bestaande nationale ontsnappingsclausule voor defensie-uitgaven. Op vraag van de lidstaat kan de reikwijdte van de clausule worden uitgebreid voor maatregelen, genomen vanaf februari 2026, die de afhankelijkheid van geïmporteerde fossiele brandstoffen verminderen ter versterking van Europa’s veiligheid en veerkracht. Binnen het bestaande plafond van de nationale ontsnappingsclausule voor extra defensie-uitgaven (1,5% van het BBP), zal een specifiek jaarlijks plafond voor de periode 2026-2028 (0,3% van het BBP) en een cumulatief plafond voor dezelfde periode (0,6% van het BBP) gelden voor maatregelen ter ondersteuning van de energiezekerheid. Het is belangrijk dat deze aanpak alle waarborgen voor houdbare overheidsfinanciën respecteert.

Volgende stappen

De Commissie nodigt de Eurogroep en de Raad uit om het Voorjaarspakket te bespreken en de voorgestelde aanbevelingen goed te keuren. Zij kijkt uit naar een constructieve dialoog met het Europees Parlement over de inhoud van dit pakket en elke volgende stap in het Europees Semester.

Achtergrond

Het Europees Semester is een jaarlijkse oefening die economisch en sociaal beleid van de EU coördineert. Tijdens het Semester stemmen de lidstaten hun begrotings- en economisch beleid af op de doelen en regels overeengekomen op EU-niveau. Met een sterkere economische en sociale coördinatie als doel, streeft het Europees Semester naar duurzame economische groei, de creatie van jobs, macro-economische stabiliteit en gezonde overheidsfinanciën in de hele EU.

Het Semester volgt een jaarcyclus. Tijdens de eerste fase in het najaar bespreken de lidstaten hun economische en begrotingsplannen voor het volgende jaar en stemmen zij in met de belangrijkste gemeenschappelijke prioriteiten. In het tweede deel van de cyclus, met start in het voorjaar, moeten de lidstaten hun nationaal beleid afstemmen. Daarnaast voert de Europese Commissie het hele jaar door regelmatig overleg met lidstaten en belanghebbenden.

Meer informatie

Persbericht

Vragen en antwoorden

Rapporten per land - België