Gebruik van zwaar illegaal vuurwerk tijdens de Nieuwjaars periode stijgt enorm.

111 van de 122 slachtoffers waren mannen.

39 van de 122 slachtoffers liepen brandwonden op, voornamelijk tweedegraads brandwonden aan handen en gezicht. Dit is een sterke daling in vergelijking met voorgaande jaren.

Het aantal open wonden en vingerletsels is echter opnieuw toegenomen: 38 in plaats van 31 vorig jaar. Reden: zwaarder vuurwerk.

24 van de 122 slachtoffers liepen gehoorschade op (stabiel).

21 van de 122 slachtoffers liepen oogletsels op (sterke stijging).

Handen, vingers en gezicht blijven de lichaamsdelen waar verwondingen het vaakst worden vastgesteld. Er is een sterke toename van verwondingen aan handen en vingers, wat duidelijk maakt dat deze letsels ernstiger worden door de slechte omgang met zwaarder illegaal vuurwerk (zoals Cobra 6 en een combinatie van verschillende vuurwerken).

Daarnaast zien we een groot aantal slachtoffers onder de 18 jaar (41% van de slachtoffers is jonger dan 18, waarvan een derde jonger dan 16 jaar - 14 slachtoffers). Opvallend is dat deze jongeren vaak uit stedelijke gebieden komen.

Nog opvallender is dat de verwondingen ook te wijten zijn aan het gebruik van illegaal vuurwerk. Maar liefst 80% van het vuurwerk werd illegaal aangeschaft. We zien dat dit vuurwerk (vooral knalvuurwerk en zwaar siervuurwerk) steeds zwaarder wordt. Ook het gebruik van zwaardere Cakeboxen en Cobra’s neemt enorm toe, omdat het spectaculairder en groter moet zijn, zelfs in privésituaties. Het is mogelijk om Cakeboxen te kopen met bijna 2000 gram kruit, die soms tot 144 schoten per doos afleveren. Dit creëert gevaarlijke situaties, vooral tijdens de winderige nieuwjaarsnacht, waarbij de stabiliteit van de dozen verloren ging en de richting van het vuurwerk veranderde, met alle gevolgen van dien. Deze dozen worden ook gebruikt tegen hulpdiensten.

Het vuurwerkverbod dat door de gemeente werd opgelegd, bleek totaal nutteloos. Slechts in ongeveer vijf gemeenten werden vergunningen aangevraagd om vuurwerk af te steken. Er is geen significant verschil te zien tussen gemeenten en steden met of zonder vuurwerkverbod. Alleen in de provincie Oost-Vlaanderen zien we een afname van het aantal slachtoffers. Het aantal ongevallen nam enkel toe in de provincies West-Vlaanderen, Antwerpen en Luik.

Er zijn meer vuurwerkongevallen in landelijke gemeenten dan in steden (waar meer vuurwerk wordt afgestoken). Waarom? In steden zijn het vaak goed georganiseerde groepen jongeren die in korte tijd grote hoeveelheden vuurwerk afsteken (zoals gericht tegen de politie), maar zich ook goed beschermen tegen mogelijke verwondingen.

Het is vooral de slechte omgang met vuurwerk (68%) die de oorzaak blijft van de opgelopen verwondingen. In 62% van de gevallen is de dader van het vuurwerk ook het slachtoffer. De overige slachtoffers zijn voorbijgangers of mensen die met mislukte vuurwerken omgaan die in hun handen ontploften.

De Stichting Brandwonden betreurt de groeiende trend van het gebruik van vuurwerk als wapen tegen politie, brandweer en hulpdiensten. Dit moet stoppen! We vragen daarom dat dergelijke daden streng worden bestraft. Een kleine groep jongeren houdt koppig vol en negeert totaal de gevolgen van hun acties, enkel voor hun eigen plezier.

De Stichting Brandwonden merkt ook op dat het toenemende en frequentere gebruik van zwaarder vuurwerk een grote impact heeft op dieren. Zwaarder vuurwerk produceert hardere knallen, waardoor het bereik onder dieren groter wordt.

De Stichting Brandwonden en Belgische brandwondencentra vragen daarom om een algemeen verbod op het gebruik en de verkoop van vuurwerk in België. De online handel, waarbij grote hoeveelheden vuurwerk in bestelwagens (via koeriers) worden vervoerd, zal vroeg of laat ernstige ongevallen veroorzaken. De vervoerders hebben geen idee wat er in de pakketten zit en behandelen deze niet met de nodige voorzichtigheid.

Dit jaar waren er gelukkig geen dodelijke slachtoffers, maar dit moeten we absoluut voorkomen volgend jaar!